De grote (on)gelijkmaker: onderwijs in een ongelijke samenleving
Door: Louise Elffers
In haar oratie De grote (on)gelijkmaker laat Louise Elffers zien dat het Nederlandse onderwijs tegelijk kansen kan vergroten én ongelijkheid versterkt. Vanuit persoonlijke ervaringen en wetenschappelijk onderzoek stelt zij de centrale vraag: voor wie werkt het Nederlandse onderwijssysteem nou eigenlijk eerlijk? Elffers laat zien dat afkomst, opleidingsniveau van ouders en vroege selectie nog altijd grote invloed hebben op schoolloopbanen. Vooral het moment waarop kinderen al jong worden ingedeeld in onderwijsniveaus vergroot volgens haar verschillen die later moeilijk zijn in te halen. Zij weerlegt het hardnekkige idee uit dat succes alleen afhangt van talent en inzet, en toont aan dat deze juist afhankelijk is van sociaaleconomische factoren uit het gezin van herkomst. Tegelijk biedt haar oratie ook perspectief: door selectie uit te stellen, leerkansen te verruimen en het systeem eerlijker in te richten, kan onderwijs weer meer de grote gelijkmaker worden. Haar betoog is daarmee zowel een scherpe analyse als een oproep tot verandering.